Expand verbindt HR professionals en HR vacatures aan het hele vakgebied

Managers en leiders

Wikipedia zegt het volgende over managers en leiders:
Een manager heeft managementkennis, kent zijn instrumenten en zorgt dat het beleid van de organisatie wordt gerealiseerd. Een leider houdt de omgeving in de gaten, heeft visie, en weet met overtuigingskracht zijn ideeën zodanig over te brengen dat anderen zijn visie op de organisatie gaan delen.

Interessant is om te kijken wat in de kern een manager doet voor de organisatie en wat een leider.

Ik maak hiervoor graag een uitstapje naar de wereld van de paarden. Paarden leven in een kudde, zijn sociale dieren en kennen zowel hiërarchie als vriendschap. Het leiderschap bij paarden bestaat uit:

  • De leidende merrie. Zij loopt voorop en bepaald tempo en richting. Ze weet wat nodig is voor de kudde op welk moment. Ze houdt zich niet bezig met of de kudde wel volgt, daar vertrouwd ze op.
  • De leidende hengst. Hij loopt achteraan en controleert of de kudde de ingezette richting volgt. Achterblijvers worden gedwongen te volgen. Hij weet dat niet altijd iedereen de ingezette richting volgt.

Hoger doel van beide vormen van leiderschap is het overleven van de kudde, waarbij het voor de merrie gaat om voeding en voor de hengst om veiligheid.

Herken je al wie van de twee, merrie of hengst, de leider is en wie de manager? En zie je ook de kwaliteiten en de valkuilen van beide stijlen?
De merrie is de leider en werkt vanuit vertrouwen. Het leiderschap wordt aan haar gegeven, de anderen willen haar volgen. Valkuil is dat de leider niet checkt of iedereen wel volgt met het risico dat de ze uit contact gaat met haar volgers. Ze loopt te ver vooruit.
De hengst is de manager en werkt vanuit controle. Het leiderschap wordt door hem afgedwongen, de anderen moeten de ingezette richting volgen. De hengst drijft de anderen voor hem uit in de richting die de merrie heeft ingezet. Hij werkt vanuit overzicht en loopt achteraan. Valkuil is dat er geen vertrouwen is en het risico dat eigen initiatief in de kiem wordt gesmoord.

In gesprekken over leiderschap draait het vaak uit op discussie over welke vorm het beste werkt, afgedwongen leiderschap (er is noodzaak dus ze moeten het gewoon doen) of gegeven leiderschap (het gras gaat niet harder groeien door eraan te trekken). Het lijkt te draaien om of-of, terwijl beide vormen kwaliteiten en valkuilen kennen.

Bovendien is het voor te stellen dat de keuze van het soort leiderschap dat de boventoon voert eveneens af kan hangen van de fase waarin het bedrijf zich bevindt. Is er sprake van dreiging dan is de keuze om meer “hengstenstijl” logisch, het gaat dan immers in eerste instantie om veiligheid. Is er sprake van groei, dan is de keuze voor meer “merriestijl” logisch, het gaat dan immers om voeding.

Een interessant onderwerp om over in gesprek te gaan met je (interne) klant. Wil je niet alleen praten maar de leidinggevende hun natuurlijk stijl van leidinggeven laten ervaren dan kun je ook de bak in met paarden. Binnen luttele seconden herkennen paarden de leider of de manager. Hoe leuk is dat?

Geplaatst in Talent & Leadership Development door Yvonne Brokaar op 11 januari 2017

Reacties op Managers en leiders

Karima op 12 januari 2017 09:35

Hallo Yvonne,

Wat een prettige pen heb je. En wat een leuk voorbeeld om een paardenkudde (heet het een kudde) als analogie te gebruiken.

Leiderschap en management kunnen denk ik samengaan, soms kan iemand beide rollen vervullen en een kleine ondernemer moet wel. Dat lijkt me inderdaad wel iets anders dan de neiging om iedereen die het label of de functie manager heeft maar om te willen vormen tot een leider met ook diens positieve eigenschappen.
Desalniettemin kan het geen kwaad om wat visie, energie en richting toe te willen voegen overal.

Ik kijk alvast uit naar je volgende blog!

Jeroen Smelts op 18 januari 2017 12:39

Hoi Yvonne,

Leuke blog!
Is het herkenbaar voor je dat sommige profielen meer in mensen hun allergie zone zitten dan andere? Zo ben ik zelf geloof ik erg allergisch voor bovenstaand beeld van de manager.

Yvonne Brokaar op 23 januari 2017 17:00

Hoi Jeroen,
Dank voor je reactie! En ja, dat is zeker herkenbaar al is het ook afhankelijk van hoe sterk bepaald gedrag ingezet wordt (je kent vast het kernkwadrant: hoe meer "valkuilgedrag" hoe meer "allergie" dit oproept).
En je reactie over het beeld van de manager roept mijn interesse op. Allerlei vragen spoken door mijn hoofd zoals: welk aspect van het beeld zit in je allergie? Gaat het om het beeld zelf? Wat vind je dan van het beeld van de leider? En als het om het gedrag van de manager gaat: Wanneer komt het in je allergiezone terecht? En wat zet jij dan in? Wellicht leuk om voor jezelf over te mijmeren.
Warme groet,

Plaats zelf een reactie