Expand verbindt HR professionals en HR vacatures aan het hele vakgebied

Assessment van binnenuit

In de jaren twintig van de vorige eeuw werden er op verschillende plaatsen in Nederland 'psychotechnische bureaus' of zelfs 'laboratoria' opgericht. Het idealisme vierde hoogtij: de psychotechniek zou de wereld verbeteren door beroepskeuze en selectie middels tests en proeven te doen. Bekende voorbeelden van dergelijke bureaus zijn Psychotechniek (Utrecht) en LTP (Amsterdam). De laatste viert dit jaar haar 80-jarige jubileum. Bij die gelegenheid is een bijzonder boek verschenen. Het boek heet Het Lab en is geschreven door een van de LTP-psychologen, Bas Kok.

Het is een roman waarin de geschiedenis van het LTP wordt beschreven aan de hand van het levensverhaal van een psycholoog die ook in 1927 het levenslicht zag. Als kind speelde hij in Het Lab (zijn moeder werkte daar) en werkte er vervolgens zijn hele leven als testpsycholoog. Het boek leest als een trein, is leuk geschreven en biedt een historische overzicht van de ontwikkeling van de testpsychologie in Nederland en van het LTP.

Allerlei fantastische tests passeren de revue: de stokkentest, Rorschach, grafologie en de 'noëmatachograaf', beter bekend als het boeboe-apparaat. De kandidaat moest na een 'boe' van de proefleider zo snel mogelijk 'boe' in het apparaat roepen. De reactietijd werd vastgesteld en op die manier het reactievermogen. Toen onder Amerikaanse invloed eens onderzocht werd wat de predictieve validiteit van deze apparaten was viel dat erg tegen. Een heldere beschrijving van de omslag van de 'Utrechtse school' naar de 'Groningse school'. Psychologen maten zich vroeger dezelfde arrogantie aan als medici heden ten dage – inclusief witte jassen en zwakke statistiek. Psychologen trachten nu meer 'evidence based' te werken. Dat kan overigens nog veel beter.

Het boek is verdeeld in diverse tijdvakken. Die beelden van de 'verschuivende' mens (Zeitgeist) vind ik goed geformuleerd en ook herkenbaar (net als de diverse hoofdpersonen). Het boek had natuurlijk een vreselijk saaie opsomming kunnen worden, maar doordat er gelijktijdig een intrigerend verhaal verteld wordt, boeit het tot de laatste letter. Lezen, zou ik zeggen.

Geplaatst in Talent & Leadership Development door Wouter Schoonman op 1 oktober 2007

Reacties op Assessment van binnenuit

Wouter Schoonman op 15 december 2015 16:44

Natuurlijk, wat we nu als raar ervaren uit die tijd zullen onze opvolgers ook van ons vinden! Ik denk aan toekomstige biometrische, DNA-achtige technieken die me - ook - aan Brave New World doen denken. Je hebt a-, b-, c- en d-mensen. En wij gaan dat bepalen...
Ga een proefschrift lezen (1959) over Rorschach diagnostiek en 'paranormalen'. Lijkt me smullen (met dank an Paula G. uit Den Haag). Volgende blog zal ik verslag doen.

rogier van wijk op 15 december 2015 16:44

Ik ben benieuwd hoe hard we over 100 jaar moeten lachen om de assessmenttechnieken van nu. Misschien blijkt dan wel dat de psychologische assessmenttools van vandaag de dag ook vreselijk "barbaars" zijn.

Plaats zelf een reactie