Expand AVG Proof
Expand verbindt HR professionals en HR vacatures aan het hele vakgebied

Bestaat de circulaire medewerker? Deel 2

In deel 1 ben ik geëindigd met de conclusie dat de circulaire medewerker (volgens de systeemtheorie) zonder twijfel bestaat. De vraag die nu rest is: wat kunnen we ermee binnen HR? Om daar een antwoord op te kunnen geven ga ik eerst verder in op de betekenis van de systeemtheorie. Een systeem is een geheel van elementen die als één geheel functioneren. Het geheel is meer dan de som der delen. Zo bezien zijn zowel de aarde als het menselijk lichaam een systeem. De vraag is: is de cirkel bij elk systeem rond? Oftewel: bestaat de circulaire medewerker vanuit het perspectief van een open systeem?

De mens als open (en gesloten) systeem

Naar buiten toe is de verschijning van het menselijk organisme een op zichzelf staand geheel. Fysiek gezien echter, is hij een ‘open systeem ', waarbij zijn energie door voeding aangevuld dient te worden en die bij lichamelijke bewegingen, functionele afvoer of bij groei en regeneratie processen verbruikt wordt. De afbraakproducten van dit metabolisme (stofwisseling) moeten dan uitgescheiden worden.

Maar niet alleen het metabole systeem, maar ook andere systemen van het organisme, zoals het zenuwstelsel, zijn in interactie met de omgeving. De functionele systemen van het organisme lijken zo op het eerste gezicht een gesloten systeem te zijn. Bij nader inzien krijgen we echter een ander beeld. Het blijkt namelijk dat het milieu nooit direct kan ingrijpen op het menselijk organisme, maar alleen processen stimuleert die al aanwezig zijn in het organisme en onafhankelijk van het milieu functioneren. Het organisme bestaat veeleer uit functioneel gesloten systemen, waarvan de deelprocessen gerangschikt zijn in een cirkel en alleen op bepaalde plaatsen voor de invloeden van buitenaf open zijn om de regulatiedynamiek te behouden. Deze schijnbare tegenstelling is een van de grootste mysteries van het bestaan van het menselijke organisme…

De mens is een mysterie, maar dat wisten we al. Wel belangrijk is de opmerking dat de mens gedoseerd en per deelproces in verbinding staat met de omgeving. Daar zit de dynamiek om de circulaire medewerker te herkennen.

De circulaire mens

Onze stofwisseling is in feite vergelijkbaar met afvalproductie. Het opmerkelijke is dat de mens bestaat uit verschillende gesloten systemen die circulair zijn gerangschikt en met elkaar verbonden. Efficiënte processen zorgen voor gereguleerde afvoer. Bij de gewone afvoer van afval is juist dit logistieke proces één van de grootste uitdagingen: omgekeerd inzamelen, dure tanktransporten. Overigens het afval dat de mens uit- en afscheid is relatief beperkt. En de functionele systemen zijn voor een groot deel te hergebruiken. Daar is al een register voor: het donorregister. Nog mooier: de functionele deelprocessen zijn in staat om uit voeding (voedsel, kennisoverdracht, ervaringen) die zaken te halen die leiden tot 'groei' en 'ontwikkeling' in de tijd.

Bestaat er dan een circulaire medewerker?

Conclusie: ja, de circulaire medewerker bestaat. Als mens bestaan we uit functioneel gesloten systemen die hergebruikt kunnen worden (donor). We zijn in staat om kennis, ervaring, kunde en vaardigheden gedoseerd in ons op te nemen, door te geven en te verrijken. Dit in verschillende situaties: in ons DNA dat we doorgeven, op school en op het werk. Deze groeicycli of -cirkels zorgen voor de evolutie waar we met ons allen in zitten. Waarbij de 'afgedankte' of 'uitgeleerde' medewerker in een organisatie niet bestaat.

Persoonlijk meesterschap

Van binnen naar buiten: iedere medewerker is uniek en bezit persoonlijk meesterschap (zie de figuur hierboven). Vanuit deze wetenschap is de opdracht aan HRM, management en/of zelfsturende teams om dit persoonlijke meesterschap in de tijd te monitoren, feedback te geven, bij te sturen en te ontwikkelen op basis van de strategische personeelsplanning. Voorbeelden hiervan zijn trainingen, opleidingen, stages, mobiliteitsmaatregelen etc. 

De organisatie als open systeem

Van buiten naar binnen: iedere organisatie is als open systeem (systeemdenken in bovenstaande figuur) ook in ontwikkeling en beweging. Ook organisaties laten selectief informatie en dus invloeden toe (net als de functionele delen van de mens!). Deze invloeden dienen op een consistente wijze te worden ingebed in de verschillende teams. Dit vanuit een gedeelde visie en 'mentaliteit' in de organisatie. Dit is een taak voor HRM als 'chef leuk werk' in samenspraak met management en/of zelfsturende teams. Zolang deze lijn klopt met het persoonlijke meesterschap, is er sprake van een uitgebalanceerde relatie tussen medewerker en organisatie.

Geplaatst in HR varia door Wim Rietveld op 13 maart 2019

Reacties op Bestaat de circulaire medewerker? Deel 2

Frank op 17 maart 2019 20:24

Zeer nuttige blog!

Plaats zelf een reactie


Expand maakt gebruik van functionele, tracking en analytische cookies om de website optimaal te laten functioneren. Cookies zijn kleine informatiebestanden die de toegang tot expand.nl vergemakkelijken en de navigatie op onze website sneller en effici├źnter laat verlopen. Een cookie is uniek voor elke gebruiker. De functionele en analytische cookies zorgen ervoor dat de site goed werkt en dat wij inzicht hebben in het gebruik van onze eigen website. De tracking cookies worden gebruikt om bezoekers van onze website te voorzien van relevante informatie en de site te personaliseren. Dit doen we niet alleen via de inhoud, maar ook via de advertenties die wij tonen. Ook derde partijen (zoals Google) die via onze website cookies plaatsen, kunnen op deze manier proberen je interesses te vinden en k├║nnen deze cookies gebruiken om een bezoekersprofiel op te stellen. Wij hebben dit liever niet, maar jammer genoeg hebben we geen invloed op wat deze partijen met hun cookies doen. Als dergelijke cookies niet worden gebruikt dan betekent dit overigens niet dat je geen advertenties meer te zien krijgt op onze site. De advertenties zijn in dat geval alleen niet langer toegesneden op jouw interesses. In ons privacy statement vind je meer uitleg over het toestaan of blokkeren van cookies op onze site.