Expand verbindt HR professionals en HR vacatures aan het hele vakgebied

Vrijwillig maar niet vrijblijvend: wat doet HRM voor vrijwilligers?

U kent ze wel. De trainer van het hockeyteam van uw zoontje, de kaartjescontroleur van uw favoriete gratis muziekfestival, de aardige mevrouw die koffie schenkt in het zorgcentrum waar uw moeder verblijft en uw buurman die wekelijks gaat wandelen met een man in een rolstoel. Grote kans dat ze er niet voor worden betaald en vrijwilliger zijn. 6,25 miljoen (bron 1) zijn er in Nederland en je vindt ze in alle lagen van de bevolking. En in zo’n beetje alle sectoren/branches. Van sport tot toerisme en van natuur tot zorg.

Veel non profit organisaties werken met vrijwilligers. Veel gehoorde klacht over en oproep aan hun vrijwilligers: vrijwilligerswerk is niet vrijblijvend! Maar, wat doen organisaties - lees HRM- voor vrijwilligers? Is er geen sprake van wederzijdse vrijblijvendheid?

De motieven van vrijwilligers verschillen van idealisme tot hobbyisme en van pure noodzaak tot tijdverdrijf. Een groeiend aantal van hen doet het om te (re-)integreren: integreren in hun eigen buurt, als opstapje naar betaald of ander werk of als tijdelijk hulpmiddel voor re-integratie na ziekte, bijvoorbeeld burn out of andere psychische klachten. Sinds 1 januari 2015 kunnen mensen met een bijstandsuitkering min of meer gedwongen worden vrijwilligerswerk te doen. De zogenaamde tegenprestatie.

De inspanningen van de vrijwilliger vraagt ook om een tegenprestatie van HRM professionals. Vrijwilligers gedijen - bewust of onbewust - beter bij een contraprestatie van de organisatie waarin ze actief zijn. Het kan gaan om materiele zaken zoals een vergoeding voor reiskosten, scholing of werkkleding. Belangrijker vinden vrijwilligers de immateriële contraprestatie. Dan hebben we het over Human resource begrippen als waardering, zelfontplooiing, voldoening, erkenning en vooral respect.

Onderzoek van Mercer en Stepstone (bron 2) toont aan dat werknemers graag werken bij werkgevers die respect hebben voor hun werknemers. Dat geldt onverminderd ook voor vrijwilligers. Hij of zij verlangt niet alleen respect van personen in hun directe omgeving (degene waar men vrijwilligerswerk voor doet of een begeleider of contactpersoon) maar ook van staf en management. Binnen mijn eigen organisatie is gebrek aan respect/waardering en begeleiding een van de belangrijkste redenen voor vrijwilligers om te vertrekken.

Waarom zou HRM trouwens “iets” moeten doen voor vrijwilligers? De reden is het ei van Columbus. Mits efficiënt ingezet, zijn vrijwilligers, net als “echte” medewerkers, een belangrijk hulpmiddel om uw bedrijfsdoelstellingen te realiseren.

In een volgend blog zal ik aangeven wat HRM kan doen om vrijwilligers aan zich te binden met reguliere en enigszins aangepaste HRM-instrumenten. Wat vindt u ervan? Kijkt u uit naar dat blog of vindt u het maar overdreven gedoe?

Bron 1:
VU Amsterdam: tweejaarlijks onderzoek “Geven in Nederland” vermeldt dat in 2014 37% van de Nederlanders vrijwilligerswerk doet. Omgerekend zijn dat er dus 0,37 * 16,9 miljoen = 6,25 miljoen.
Bron 2:
Onderzoeksbureau Mercer – 2011 - What’s Working: 72% van de respondenten geeft aan dat respect de belangrijkste factor is bij medewerkerstevredenheidsonderzoeken.
Stepstone - 2012 - Welzijn op het werk: 93 % van de respondenten wil graag werken voor een werkgever die respect toont voor zijn medewerkers.

Geplaatst in HR varia door Herman Roovers op 21 augustus 2015

Reacties op Vrijwillig maar niet vrijblijvend: wat doet HRM voor vrijwilligers?

Myriam op 15 december 2015 16:45

Hoi Herman, goed stuk, ik denk dat vrijwilligers inderdaad vaak onderschat worden door organisaties. Ik kijk uit naar je volgende artikel!

corinne op 15 december 2015 16:45

Ha Herman,

Ik denk dat het goed is dat de HR professional van vandaag de vrijwilliger net zoveel aandacht moet geven als een betaalde werknemer. Ze bepalen allebei namelijk het gezicht van een organisatie en laten een indruk achter bij klanten. Om ze enthousiast en gemotiveerd te houden, verdienen ze allebei aandacht, respect en waardering. Uiteraard mag je ook een bepaalde inzet van de vrijwilliger verwachten en eisen stellen aan zijn houding en gedrag. Het gaat om een goede wederzijdse samenwerking en open en eerlijke communicatie tussen partijen

Ik ben benieuwd naar je volgende artikel.

Dirk-Jan op 15 december 2015 16:45

Dag Herman,

Dank voor je waardevolle analyse. Wij spreken in het bestuur van ons inloopcentrum met grote regelmaat over de door jou genoemde zaken als waardering, zelfontplooiing, voldoening, erkenning en respect voor onze >100 vrijwilligers. Ik denk ook dat wanneer je op een constructieve manier omgaat met je vrijwilligers, je de werving ook makkelijker maakt (mond-op-mondreclame is nog altijd de beste reclame).

Ik kijk uit naar de 'next step' in je volgende blog!

Groet,
Dirk-Jan

Plaats zelf een reactie